Marki bez uporządkowanego cyfrowego DNA nie będą widoczne w realiach AI - w świecie, który jest już interpretowany przez AI. W tym świecie liczą się słowa - słowa, które są uchwytami idei - i precyzja ich interpretacji. Cyfrowa aktywność marki musi być zatem precyzyjna i (s)koordynowana. Charakterystyczna i spójna marka, kiedyś ekskluzywna i obiektywnie droga, jest dziś dostępna dla każdego. Niniejszy tekst odpowiada na trzy pytania. Dlaczego wyróżnialność jest dostępna? Dlaczego spójność jest łatwiejsza? Dlaczego warto zrobić krok wstecz i zacząć od audytu cyfrowej reputacji?
AI zmienia sposoby budowania i opisu marki. Wraz z przejęciem sterów przez algorytmy AI marki muszą ścigać się na atrakcyjność wizualną - jak na epokę „po piśmie” przystało - a jednocześnie zadbać o to, by sztuczna inteligencja je rozumiała, reprezentowała i pomagała je udoskonalać.
Przyjrzyjmy się zatem temu, co AI może uczynić silnym, spójnym i stale weryfikowanym.
Tożsamość marki organizacji to odpowiedź na pytanie: „Kim jesteśmy?”. To ludzie, produkty i usługi, zbiór wyróżniających firmę atrybutów i wartości, które odpowiadają na pytania: po co istniejemy, jak działamy, czym się kierujemy i co możemy obiecać naszym klientom.
Marka firmy to oczekiwania dotyczące tego, co firma jest w stanie dostarczyć - jeśli chodzi o produkty, usługi i doświadczenia klientów. To sposób, w jaki się przedstawiamy: kim mówimy, że jesteśmy i kim chcemy być.
Wizerunek to opinia interesariuszy. To odzwierciedlenie tożsamości i marki korporacyjnej - w ich oczach, głowach. W związku z tym, że marka ma wiele grup interesariuszy, musimy przyjąć, że może mieć wiele różnych wizerunków.
W tym momencie widać rolę AI. Warto ją lepiej zrozumieć i w pełni wykorzystać.
Cyfrowe DNA - dzisiejsza Księga znaku
Do tej pory reputacja marki opierała się na tym, co wszyscy interesariusze sądzą o tym, co mówimy o tym, kim jesteśmy i co robimy. Była kolektywną reprezentacją wielu wizerunków w umysłach interesariuszy, budowaną w czasie na podstawie kampanii, programów brandingowych, działań firmy i percepcji zachowań korporacyjnych - różnych polityk - w oczach interesariuszy.
Od dziś wszystko to, co znaliśmy, będzie przetwarzane przez algorytmy AI. Jaka jest szansa, że oddadzą one nasze wysiłki 1:1? Jak zwiększyć prawdopodobieństwo sukcesu? Jak połączyć ludzkie interpretacje z logiką maszyn? Jak korzystać z AI w sposób, który da efekt inny niż ten, który uzyskałaby konkurencja?
Nie ja ją opisałem, opisała się mną
Szacuje się, że już co czwarte wyszukiwanie jest realizowane za pośrednictwem AI. Odkąd tryb AI pojawił się w wyszukiwarce Google, ten udział szybko rośnie. Wyszukiwanie rewolucyjnie się zmienia.
Kiedyś polegało na dostarczeniu najbardziej miarodajnych linków do samodzielnego otwarcia, oceny, zinterpretowania i indywidualnego wartościowania. Dziś Google Gemini, podobnie jak Claude czy ChatGPT, stają się narratorami rzeczywistości, której coraz mniej musimy kompilować samodzielnie.
Wiele marek nie jest na to przygotowanych. Dla wielu ich cyfrowy obraz może być zaskoczeniem. Jeśli budowały swój wizerunek obrazem - w karuzelach, rolkach, zdjęciach i designie - mogą odkryć, że wszystko to jest jedynie ozdobą w rzeczywistości, która rozumie przede wszystkim tekst.
AI zmieni sposób postrzegania marki. Jej wielowymiarowa obecność w internecie staje się warunkiem zauważenia przez AI. Żyjemy w czasach, w których algorytmy łączą to, jak marki piszą o sobie, z tym, jak jest to interpretowane. Znajdują Twoją wersję i same oceniają, ile jest warta i co oznacza. Marki bez uporządkowanego cyfrowego DNA nie będą widoczne w realiach kształtowanych przez AI.
Przed nami czas odświeżenia lub przebudowania tożsamości marek. Czas tworzenia cyfrowych ram dla komunikacji, a ściślej - dla jej interpretacji. To będzie warunek widoczności, atrakcyjności, autentyczności i zaufania klientów w świecie, który interpretuje AI.
AI przyspiesza proces tworzenia pomysłów, analizuje perswazyjność planowanych komunikatów i pomaga przewidywać, które treści przyniosą oczekiwany rezultat. Zrobi to na dowolnie wskazanym etapie drogi klienta - od pierwszego kontaktu z marką aż do zakupu. AI pomoże na etapie produkcji, pilotażu i pomiaru efektywności. Wielkie modele językowe muszą być jednak nakarmione słowami.
„W wypadku tekstów poświęconych analizie rzeczywistości, związanych wspólną dla wielu ludzi metodą rozumową, doszukujemy się niejasnych lub już zapomnianych zależności w korzeniach słów (…) Z ich wzajemnych relacji pochodzi ta specyficzna nadwyżka: życie idei, ruch, taniec sensów” - Jacek Dukaj, „Po piśmie”.
W świecie AI liczą się słowa
W świecie AI słowa stają się fundamentem istnienia marki. Algorytmy decydują „kto do nas dotrze” i „co mamy do powiedzenia, kiedy już nas znajdzie”.
Ludzie wprawdzie czytają coraz mniej. Rejestrują jedynie tytuły, leady i nagłówki. Ale algorytmy AI będą mogły przeprowadzić analizę całego cyfrowego śladu Twojej marki. Ocenią spójność i konsekwencję między tym, co twierdzisz, a tym, co demonstrujesz. I, jak Booking, zadecydują, czy jest to warte wyeksponowania.
Cały czas prawdziwe jest twierdzenie, że znaczenie ma wszystko, co marka robi - także to, czego nie robi. Można je tylko rozszerzyć: nie wystarczy już opis wszystkich obrazów tego, co zrobiliśmy. Każdy z nich powinien komunikować istotę marki, każdy przypominać jej wyróżniki. AI musi je bez błędu wyłapać i podbić.
Decydujące staje się przemyślenie i spójność swoistej architektury informacji. Priorytetem powinien być audyt tego, jak wygląda nasza cyfrowa reputacja.
Słowa i precyzja interpretacji
Strony internetowe były budowane i optymalizowane jako zbiór pojedynczych elementów: słów kluczowych, zwrotów, nagłówków (SEO). Teraz zadanie nieco się zmienia. Treści powinny tworzyć schematy rozpoznawane przez duże modele językowe - struktury i relacje koncepcyjne między akapitami, sekcjami itd. A strona internetowa marki - coś, co na początku XXI wieku było wystarczającą wizytówką - to dziś zaledwie punkt w jej cyfrowym obrazie.
Cyfrowa aktywność musi być (s)koordynowana
Z organizacji musi wychodzić jeden głos. Ciągle w cenie będą wielokanałowość, kreatywność i innowacja. Ale spójność musi być na znacznie wyższym poziomie.
Strategia komunikacji werbalnej wymaga teraz wykorzystania najlepszych doświadczeń rodem z systemów identyfikacji wizualnej (SIW). Jej ocena będzie stosunkowo prosta i szybka: albo potrafimy komunikować to, na czym nam zależy, i znajduje to odzwierciedlenie w interpretacjach AI, albo nie potrafimy.
Jeśli nie potrafimy - i to też jest jakościowa zmiana - de facto zdecyduje o nas ktoś inny.
AI (s)kompresuje opisy i cały proces podejmowania decyzji zakupowej dotyczącej Twojej marki. Użytkownicy marki lub, trzymajmy się przykładu, jej strony internetowej, nie będą już przechodzić całego „lejka” i podejmować kolejnych decyzji. Nie będą musieli szukać odpowiedzi na swoje pytania, nawigować ani przeglądać zakładek. Użytkownicy oddadzą kontrolę nad tym, co widzą i co mogliby przeczytać. A także nad - najcenniejszym dla nas, marketerów - doświadczeniem obcowania z marką.
Ludzie sami zadecydują bowiem o tym, jak wygląda ich interfejs, kto - jaki awatar i z jakim głosem - opowie im o Twojej marce. Na tym zasadza się istota rewolucji i potencjał tego, co nazywamy sztuczną inteligencją.
Każdy, w każdej branży, konkurować będzie praktycznie z każdym interfejsem ulepszonym przez AI. Wyzwaniem jest dziś zrozumienie tych nowych okoliczności i oczekiwań oraz projektowanie „interfejsów”, które będą na czasie, będą czymś, czego używają klienci marki i co już uznają za naturalne.
Trochę tak jak 25 lat temu, kiedy nasze postrzeganie sposobu prezentacji informacji formatowały pierwsze portale.
Predykcja przepustką
Warto korzystać z AI, by przewidywać potrzeby użytkowników, i zwracać uwagę na to, co może pomóc AI przewidywać ich zachowania w przyszłości.
Chodzi o drobne informacje lub sygnały, które mogą pomóc modelowi przewidzieć zachowanie klientów. Przykład: jeśli chcesz przewidzieć, czy klient dokona zakupu w sklepie, drobnymi elementami predykcyjnymi mogą być: jego wygląd, szybkość poruszania się, wybrana trasa, to, co ogląda i w co się wczytuje, co już kupił, jaka jest korelacja tych produktów, kiedy robi zakupy, kiedy ostatnio je zrobił, co wcześniej kupował, o jakiej porze robi zakupy albo czy był u nas dokładnie rok temu.
Nawiasem mówiąc, to dlatego elementem wyposażenia nowych sklepów są już dziesiątki kamer i mikrofonów. Retail marketing przechodzi tę samą rewolucję. Podobnie rzecz wygląda w przypadku każdego innego produktu czy usługi.
Warto koncentrować się na punktach styku. Odśwież CMS-owe myślenie i analitykę. Zaprzęgnij je do pracy zamiast koncentrować się na codziennej aktualizacji treści. To w dobie AI nie ma już praktycznie sensu, nieprawdaż?
Wielość tworzonych codziennie treści, na różne platformy, zwykle utrudniała zadanie. Wizerunek marki bywał rozmyty, tożsamość różnie interpretowana lub niewidoczna. Ograniczone zasoby prowadziły do tego, że komunikacja schodziła na dalszy plan, a w skrajnych przypadkach całkowicie zanikała.
Ale AI rewolucyjnie zmienia tę sytuację. Dziś marki mogą w pełni wyrazić swój głos z nieosiągalną wczoraj szybkością, precyzją i spójnością.
Spójność wizualna wydaje się równie prosta do osiągnięcia. Trudno wyobrazić sobie, że kiedyś wyzwaniem było zagwarantowanie marce odpowiedniego fotostylu, kolorów, pantonów czy temperatury barwowej. Charakterystyczna i spójna marka, kiedyś ekskluzywna i obiektywnie droga, jest dziś dostępna dla każdego.
Podsumowanie
Jest jak w słynnej przypowieści o dwóch sprzedawcach butów (jeśli jej nie znasz, Gepetto Ci ją opowie).
Ta sama rzeczywistość dla jednego jest barierą i problemem, a dla drugiego - ogromną szansą. Przypowieść uczy, że nasz sukces często zależy nie od obiektywnych okoliczności, ale od naszej perspektywy, optymizmu oraz umiejętności dostrzegania potencjału tam, gdzie inni widzą jedynie przeszkody. Jakby to powiedzieć: tutaj praktycznie nikt jeszcze nie ma butów!
Nadchodzi czas strategów, e-brandbooków, e-manuali, archetypów i mantr. Precyzyjnego doboru słów, struktury informacji i wzajemnych ich relacji - w obrębie pojedynczego komunikatu, strony internetowej, aplikacji itd.
Czas patentów na uporządkowanie komunikacji i zaprzęgnięcie AI do pracy na rzecz naszych marek. Z pomocą AI nie jest to trudne i nie jest też drogie.
A kto pierwszy, ten nie będzie chodził boso.
Maciej Dolata, Partner INSPIRE smarter branding